Did the World end in 1914? /Ήρθε το τέλος του Κόσμου το 1914;

 

 

A world mesmerized by Science and Progress mocked the mysticism of religious sects which had long predicted the world woud end in the year 1914; fifty years later the world isn't so sure that it didn't end in 1914.

Ο κόσμος σαγηνευμένος από την Επιστήμη και την Πρόοδο χλεύαζε τον μυστικισμό των θρησκευτικών αιρέσεων που επί μακρόν είχαν προβλέψει ότι ο κόσμος θα τελείωνε το έτος 1914· πενήντα χρόνια αργότερα, ο κόσμος δεν είναι και τόσο σίγουρος ότι δεν τελείωσε το 1914.

 

* Robert Maynard Hutchins & Mortimer Jerome Adler (eds.), 
The great ideas today, 
Encyclopædia Britannica, 1963,
 pp. 107, 108.

*

 

Augustine of Hippo on the prophecy of Daniel, the last days & the end of the world / Ο Αυγουστίνος Ιππώνος για την προφητεία του Δανιήλ, τις τελευταίες ημέρες & το τέλος του κόσμου

* Letters 197-199 / Επιστολές 197-199.
The Works of Saint Augustine: A Translation for the 21st Century.
Letters 156-210: Epistulae II/3,
transl. Roland J. Teske; ed. Boniface Ramsey,
New York: New City Press, 2004.


The Latin text, here.

Realizing what is “realised eschatology” /Κατανοώντας την «πραγματοποιημένη εσχατολογία»

This interpretation [of “realised eschatology”] would alone be feasible at the cost of the complete removal of every apocalyptic idea from the preaching of Jews about the Kingdom of God. But the message of Jesus has only to show agreement in one single characteristic element with the apocalyptic conception of the future Kingdom of God, and the proposition of a Kingdom of God being already realised in the present is rendered thereby completely problematic. For the apocalyptic Kingdom of God is the New Age of the supernatural consummation of the world, and this means a new world-order, which is realisable only through supernatural occurrences and it signifies the end of the existing natural world. According to the original Synoptic evidence, Jesus was in fact wholly at one with late-Jewish apocalyptic in this fundamental outlook.

It may fairly be asked what should the words of Jesus about a future “entering into the Kingdom” and a future “sitting at table in the Kingdom”, etc., mean, if the Kingdom of God did not signify a world-order and a form of material existence? Jesus spoke expressly of it as the “coming Age”, connecting it with those peculiar supernatural events through which the apocalyptic doctrine of the New Age would be realised—the Messianic affliction, the glorious Parousia of the “Son of Man” on the clouds of heaven, the General Resurrection of the dead, the eschatological World-Judgement, the overthrow of the daemonic powers, the transformation of all things, and the mode of existence of which the companions of the Son of Man were to partake in the Kingdom of God. Accordingly for Jesus the irruption of the Kingdom of God signified the end of the present natural world. And that meant in turn that, from his point of view, the Kingdom of God was not a present reality so long as these supernatural events of its final irruption remained unaccomplished. Indeed for Jesus there had been no “realised eschatology”.


Η μόνη περίπτωση επιβίωσης αυτής της ερμηνείας [τής «πραγματοποιημένης εσχατολογίας»] θα ήταν με κόστος την πλήρη απομάκρυνση κάθε αποκαλυπτικής ιδέας από το κήρυγμα των Ιουδαίων σχετικά με τη Βασιλεία του Θεού. Αλλά το άγγελμα του Ιησού έχει να επιδείξει αποκλειστική συμφωνία στο ένα και μοναδικό χαρακτηριστικό στοιχείο της αποκαλυπτικής αντίληψης περί της μελλοντικής Βασιλείας του Θεού, και η άποψη περί Βασιλείας του Θεού η οποία είναι ήδη πραγματοποιημένη στο παρόν καθίσταται κατά συνέπεια εντελώς προβληματική. Διότι η αποκαλυπτική Βασιλεία του Θεού είναι η Νέα Εποχή της υπερφυσικής συντέλειας του κόσμου, και αυτό σημαίνει μια νέα παγκόσμια τάξη, η οποία είναι πραγματοποιήσιμη μόνο μέσω υπερφυσικών συμβάντων και η οποία σημειώνει το τέλος του παρόντος φυσικού κόσμου. Σύμφωνα με την αυθεντική Συνοπτική μαρτυρία, ο Ιησούς ήταν στην πραγματικότητα σε απόλυτη συμφωνία με τον ύστερο ιουδαϊκό αποκαλυπτικισμό σε αυτή τη θεμελιώδη οπτική.

Θα μπορούσε δικαιολογημένα να τεθεί το ερώτημα: Τι σήμαιναν τα λόγια του Ιησού σχετικά με τη μελλοντική “είσοδο στη Βασιλεία” και το μελλοντικό “κάθισμα στο τραπέζι στη Βασιλεία”, κλπ, αν η Βασιλεία του Θεού δεν υποδήλωνε μια παγκόσμια τάξη και κάποιου είδους υλική ύπαρξη; Ο Ιησούς μίλησε συγκεκριμένα για αυτήν ώς τον “μέλλοντα Αιώνα/μελλοντική Εποχή”, συνδέοντάς την με εκείνα τα συγκεκριμένα υπερφυσικά γεγονότα μέσω των οποίων το αποκαλυπτικό δόγμα της Νέας Εποχής θα πραγματοποιούνταν—η μεσσιανική θλίψη, η ένδοξη Παρουσία του “Γιου του Ανθρώπου” στα σύννεφα του ουρανού, η Γενική Ανάσταση των νεκρών, η εσχατολογική Παγκόσμια Κρίση, η ανατροπή των δαιμονικών δυνάμεων, η μεταμόρφωση των πάντων, και ο τρόπος ύπαρξης με τον οποίο οι σύντροφοι του Γιου του Ανθρώπου πρόκειται να συμμετάσχουν στη Βασιλεία του Θεού. Επομένως για τον Ιησού η εισβολή της Βασιλείας του Θεού θα σημείωνε το τέλος του παρόντος φυσικού κόσμου. Και αυτό θα σήμαινε με τη σειρά του ότι, μέσα από τη δική του οπτική, η Βασιλεία του Θεού δεν ήταν μια παρούσα πραγματικότητα ενόσω αυτά τα υπερφυσικά γεγονότα της τελικής εισβολής της θα παρέμεναν ανολοκλήρωτα. Πράγματι, για τον Ιησού δεν υπήρξε κανενός είδους «πραγματοποιημένη εσχατολογία».

* Martin Werner,
The formation of Christian dogma
[Η διαμόρφωση του χριστιανικού δόγματος],
translated by S. G. F.. Brandon.
New York: Harper & Brothers, 1957,
p./σ. 14.

Source: Peribiblicum

Britannica on the forms of eschatology: Messianism, apocalypticism & millennialism/H Britannica για τις μορφές εσχατολογίας: Μεσσιανισμός, αποκαλυπτικισμός & χιλιετισμός

The forms of eschatology

Historical eschatology appears in one of three distinct forms— messianism, millennialism, or apocalypticism. Messianic hopes are directed toward a single redemptive figure who, it is believed, will lead the people of God, now suffering and oppressed, into a better historical future. Messianism sometimes promotes visions of the vengeance and justice that befall tyrannical political and religious leaders. In these instances, local historical expectations shape the belief in the fulfillment of history before its end. Apocalypticism, on the other hand, promises a sudden, cataclysmic intervention by God on the side of a faithful minority. According to this view, "this world," unable to bear the "justice of God," will be destroyed and replaced by a new world founded on God’s righteousness. Millenarian, or chiliastic, hope is directed toward the 1,000-year earthly kingdom of peace, fellowship, and prosperity over which Christ and his saints will reign following the destruction of the forces of evil and before the final end of history.

Messianism

The term messiah, or mashiah (Hebrew: "anointed"), has been applied to a variety of “redeemers,” and many movements with an eschatological or utopian-revolutionary message have been termed messianic. Although messianic movements have occurred throughout the world, they seem to be especially characteristic of the Jewish and Christian traditions. Therefore, many of the terms used to describe messianic phenomena are derived from the Bible and from Judeo-Christian beliefs—prophetic, millenarian, and chiliastic movements. Moreover, the scientific study of messianic beliefs and movements—originating in the Western theological and academic tradition—initially concerned phenomena that occurred mainly in Christian history or in cultures exposed to Western colonial and missionary influences. Because the Western origins of messianic terms and concepts give discussions of messianism an almost unavoidable Judeo-Christian slant, sociologists and anthropologists prefer more neutral terminology—nativistic, renewal, or revitalization movements and crisis cults. Many of these terms, however, fail to convey the essential features of the phenomena. Thus, recent scholarship has preferred the term millennial (used by Church Fathers and anthropologists alike) to describe movements of collective redemption.

Apocalypticism

Apocalypticism refers to Western eschatological views and movements that focus on cryptic revelations about a sudden, dramatic, and cataclysmic intervention by God in history, the judgment of all men, and the rule of the elect with God in a renewed heaven and earth. The archetypal apocalyptic work in the Judeo-Christian tradition, The Book of Daniel, is the only apocalyptic book to be admitted to the canon of the Hebrew Bible, just as the Revelation to John is the only apocalypse included in the canon of the New Testament. There are many noncanonical apocalyptic works from both Jewish and Christian authors, including the three Books of Enoch, the Second Book of Esdras, the Ascension of Isaiah, and the Apocalypse of Peter. Nonetheless, all the apocalyptic works written during the first efflorescence of millennialism, including the Revelation to John, owe much of their shape and style to Daniel.

Millennialism

Millennialism (from the Latin word for “1,000 years”) is the branch of eschatology concerned with the earthly prospects of the human community, rather than the worldly and eternal prospects of the individual. Millennialism focuses on collective, public salvation and asserts that humanity will endure the great cataclysms of the coming Endtime before fulfilling the age-old dream of dwelling in an earthly paradise. The term is derived from a passage in the Revelation to John (Revelation 20) that describes a vision of Satan bound and thrown into a bottomless pit and of Christian martyrs raised from the dead to reign with Christ for a 1,000-year period, the millennium.

Millennialism has had broad appeal throughout history. The original Jewish and Christian millennial treatises of the Hellenistic Age (c. 300 bc to c. ad 300), particularly the books of Daniel and Revelation, provided the building blocks from which the successive millennial structures were erected (as they had done for apocalypticism). In constant repetition the motifs, leading characters, symbols, and chronologies of these works have arisen in the teaching of some prophet of the end of the world, each time taking on new significance from associations with contemporaneous events. Jesus, according to some scholars, was a millennialist who announced the imminent arrival of the earthly kingdom of God. Millennialism also remains active in a number of modern Protestant groups, including the Adventists, the Jehovah’s Witnesses, and certain Evangelical and fundamentalist Christian denominations. Anthropologists, historians, and sociologists also have found millennialist currents in non-Western cultures.

* "eschatology." Encyclopædia Britannica. Encyclopædia Britannica Online.
Encyclopædia Britannica Inc., 2012. Web. 14 Mar. 2012.
<http://www.britannica.com/EBchecked/topic/192308/eschatology>.

William Miller & the hope for an iminent second coming of the Lord /Ο Γουίλιαμ Μίλερ & οι ελπίδες για επικείμενη δεύτερη έλευση του Κυρίου

William Miller,

Evidence from Scripture and history
of the second coming of Christ about the year 1843,

[Τεκμήρια από τη Γραφή και την ιστορία
της δεύτερης έλευσης του Χριστού γύρω στο έτος 1843]

Boston 1840 (first edition/πρώτη έκδοση 1833).

[English/Αγγλικά, PDF]

A prophetic time chart signifying the year 1843
as the start of God's Kingdom,
based on prophecies of Daniel and Revelation
[click to enlarge] /

Προφητικός χρονολογικός πίνακας που υποδεικνύει το έτος 1843
ως το έτος έναρξης της Βασιλείας του Θεού,
βάσει των προφητειών του Δανιήλ και της Αποκάλυψης
[κλικ για μεγέθυνση]

*

Miller was never able to comprehend why the people of New England did not heed his warning cry, since it was so clearly supported by Scripture. Historian Everett Dick commented, "William Miller never had any other idea than that the churches would receive his explanation of the Scriptures gladly and rejoice with him in expecting their Saviour soon in the clouds of heaven to take His faithful children home." Instead, Miller developed a reputation as a false prophet. As late as December 28, 1845, Miller received a letter which began, "I believe I never saw you but your name has been familiar as the old fanatic, the false prophet, the world burner, &c. &c." In a letter to a "sister" on his fifty-ninth birthday, Miller regretted that he was called to be a pilgrim "through this dark, unfeeling and unfriendly world." Even among his neighbors Miller felt the chill. To his eldest son, who tended the Miller farm, he wrote, "I do not suppose many of my neighbors care anything for me: yet I do feel for, and love them all." Miller's earlier hopes of a positive response from the world were thwarted, and he became more pessimistic. The broad, inclusive tolerance of Miller and his early followers gradually shifted to a "remnant," reductionist soteriology. And even though persecution itself was a recognizable sign of the end, Miller could not celebrate its fulfillments. After nine years of proclamation, he catalogued his opposition in an address "To the Believers in the Second Advent Near, Scattered Abroad."


Ο Μίλερ ποτέ δεν μπόρεσε να καταλάβει γιατί οι άνθρωποι της Νέας Αγγλίας δεν έδωσαν προσοχή στην προειδοποιητική κραυγή του, εφόσον αυτή είχε τόσο ξεκάθαρη υποστήριξη από τη Γραφή. Ο ιστορικός Έβερετ Ντικ σχολίασε: «Ο Γουίλιαμ Μίλερ πάντα πίστευε ότι οι εκκλησίες θα έκαναν δεκτή την ερμηνεία του των Γραφών ευχαρίστως και ότι θα χαίρονταν μαζί του αναμένοντας τον Σωτήρα τους σύντομα μέσα στα σύννεφα του ουρανού για να πάρει τα πιστά παιδιά του στον οίκο του». Αντ' αυτού, αναπτύχθηκε για τον Μίλερ η φήμη του ψευδοπροφήτη. Μέχρι τις 28 Δεκεμβρίου του 1845 ο Μίλερ είχε λάβει μια επιστολή που άρχιζε ως εξής: «Νομίζω ότι ποτέ δεν σε είδα αλλά το όνομα σου μου είναι γνωστό ως προσώπου παλιοφανατικού, ψευδοπροφήτη, που έχει κάψει τον κόσμο, κλπ κλπ». Σε μια επιστολή προς μια «αδελφή» στα πεντηκοστά ένατα γενέθλιά του, ο Μίλερ εξέφρασε τη λύπη του για το ότι κλήθηκε να είναι σκαπανέας «μέσα σε αυτόν τον σκοτεινό, αναίσθητο και καθόλου φιλικό κόσμο». Ακόμη και μεταξύ των κοντινών του ανθρώπων ένιωθε ο Μίλερ αυτή την ψυχρότητα. Προς το μεγαλύτερο γιο του, ο οποίος φρόντιζε το αγρόκτημα των Μίλερ, έγραψε: «Δεν νομίζω ότι πολλοί από τους κοντινούς μου ανθρώπους ενδιαφέρονται καθόλου για εμένα: παρ' όλα αυτά, εγώ ενδιαφέρομαι για εκείνους και τους αγαπώ όλους». Οι αρχικές ελπίδες του Μίλερ για θετική ανταπόκριση από τον κόσμο διαψεύστηκαν και έγινε πιο απαισιόδοξος. Η ευρεία, συμπεριληπτική ανοχή του Μίλερ και των πρώτων ακολούθων του σταδιακά μετατοπίστηκε προς μια περί «υπολοίπου» [ενν. το ιερό κατάλοιπο], αφαιρετική σωτηριολογία. Και παρ' όλο που ο διωγμός καθαυτός ήταν αναγνωρίσιμο σημείο του τέλους, ο Μίλερ δεν μπορούσε να πανηγυρίσει με την εκπλήρωσή του. Μετά από εννιά χρόνια διακήρυξης, σημείωσε την εναντίωση που δέχθηκε σε λόγο που απηύθυνε «Προς τους Πιστούς της Δεύτερης Έλευσης [ή, Δευτέρας Παρουσίας] η οποία είναι Κοντά, οι οποίοι είναι Διασκορπισμένοι Μακριά».

* Ronald L. Numbers & Jonathan M. Butler,
The Disappointed: Millerism and Millenarianism in the nineteenth century
[Οι Απογοητευμένοι: Μιλερισμός και Χιλιετισμός κατά τον δέκατο ένατο αιώνα],
University of Tennessee Press, 1993,
p./σ. 27.

"This fine collection of essays places the Millerite movement within the cultural and religious context of nineteenth-century America."
–Church History (1989),
American Society of Church History, 58: 247-249.

Miller, William, the founder of the Millerites [...] About 1833, when a resident of Low Hampton, N.Y., he began his career as an apostle of the new doctrine, which taught that the world was coming to an end in 1843. The main argument on which his belief rested was that relative to the termination of the 2300 days in Daniel 8:14, which he regarded as years. Then considering the seventy weeks in Daniel 9:24, as the key to the date of the 2300 days of the preceding chapter, and dating the periods B.C. 457, when Artaxerxes, king of Persia, sent up Ezra from his captivity, to restore the Jewish polity at Jerusalem (Ezra 7), and ending the seventy weeks, as commentators generally do, in A.D. 33, with the crucifixion of Christ, he found the remainder of the 2300 days, which was 1810, would end in 1843. For ten years he held forth to this purport, and succeeded in gathering a large number of followers, which is said to have reached fifty thousand, who awaited, with credulous expectation, the appointed day. The result, however, turning out contrary to the teaching of their apostle, the Adventists, as they are sometimes termed, gradually forsook Miller. He died at Low Hampton, Washington County, N.Y., December 20, 1849.

Μίλερ, Γουίλιαμ, ο ιδρυτής των Μιλεριτών [...] Γύρω στο 1833, όταν κατοικούσε στο Λόου Χάμπτον της Νέας Υόρκης, άρχισε την καριέρα του ως απόστολος του νέου δόγματος το οποίο δίδασκε ότι ο κόσμος έφτανε στο τέλος του το 1843. Το κύριο επιχείρημά του γι’ αυτή την πεποίθησή του σχετιζόταν με τον τερματισμό των 2300 ημερών του Δανιήλ 8:14, τις οποίες υπολόγιζε ως έτη. Έπειτα, θεωρώντας τις εβδομήντα εβδομάδες του Δανιήλ 9:24 ως το κλειδί για τη χρονολόγηση των 2300 ημερών του προηγούμενου κεφαλαίου και χρονολογώντας τις περιόδους 457 π.Χ., όταν ο Αρταξέρξης που ήταν βασιλιάς της Περσίας έστειλε τον Έσδρα από την αιχμαλωσία του για να αποκαταστήσει στην Ιερουσαλήμ το Ιουδαϊκό καθεστώς (Έσδρας 7), και τερματίζοντας τις εβδομήντα εβδομάδες, όπως κάνουν γενικά οι σχολιαστές, στο 33 μ.Χ. με τη σταύρωση του Χριστού, βρήκε ότι το υπόλοιπο από τις 2300 μέρες, που ήταν 1810, θα τελείωνε το 1843. Για δέκα χρόνια υποστήριζε αυτή την άποψη, και κατάφερε να συγκεντρώσει μεγάλο αριθμό ακολούθων, οι οποίοι λέγεται ότι έφτασαν τις πενήντα χιλιάδες, που ανέμεναν -με εύπιστη προσμονή- την προσδιορισμένη μέρα. Επειδή, όμως, το αποτέλεσμα ήταν αντίθετο με τη διδασκαλία του αποστόλου τους, οι Αντβεντιστές, όπως αποκαλούνται μερικές φορές, εγκατέλειψαν σταδιακά τον Μίλερ. Πέθανε στο Λόου Χάμπτον, της Κομητείας Ουάσινγκτον της Νέας Υόρκης στις 20 Δεκεμβρίου 1849.

* M’Clintock and Strong’s Cyclopædia,
Vol./Τόμ. 6, p./σ. 271.

The Hell & the End of the Worldaccording to the Eastern Orthodox theology /Η Κόλαση & το Τέλος του Κόσμουκατά την Ορθόδοξη θεολογία

«Hell is not so much a place where God imprisons man, as a place where man, by misusing his free will, chooses to imprison himself. And even in Hell the wicked are not deprived of the love of God, but by their own choice they experience as suffering what the saints experience as joy. ‘The love of God will be an intolerable torment for those who have not acquired it within themselves’ (V. Lossky, The Mystical Theology of the Eastern Church, p. 234).

Hell exists as a final possibility, but several of the Fathers have none the less believed that in the end all will be reconciled to God. It is heretical to say that all must be saved, for this is to deny free will; but it is legitimate to hope that all may be saved. Until the Last Day comes, we must not despair of anyone’s salvation, but must long and pray for the reconciliation of all without exception. No one must be excluded from our loving intercession. ‘What is a merciful heart?’asked Isaac the Syrian. ‘It is a heart that burns with love for the whole of creation, for men, forthe birds, for the beasts, for the demons, for all creatures’ (Mystic Treatises, edited by A. J. Wensinck, Amsterdam, 1923, p. 341). Gregory of Nyssa said that Christians may legitimately hope even for the redemption of the Devil.

The Bible ends upon a note of keen expectation: “Surely I am coming quickly. Amen. Even so, come, Lord Jesus” (Rev. 22:20). In the same spirit of eager hope the primitive Christians used to pray: ‘Let grace come and let this world pass away’ (Didache, 10, 6). From one point of view the first Christians were wrong: they imagined that the end of the world would occur almost immediately, whereas in fact two millennia have passed and still the end has not yet come. It isnot for us to know the times and the seasons, and perhaps this present order will last for many millennia more. Yet from another point of view the primitive Church was right. For whether theend comes early or late, it is always imminent, always spiritually close at hand, even though itmay not be temporally close. The Day of the Lord will come “as a thief in the night” (1 Thess.5:2) at an hour when men expect it not. Christians, therefore, as in Apostolic times, so todaymust always be prepared, waiting in constant expectation. One of the most encouraging signs ofrevival in contemporary Orthodoxy is the renewed awareness among many Orthodox of the  Second Coming and its relevance. ‘When a pastor on a visit to Russia asked what is the burning problem of the Russian Church, a priest replied without hesitation: the Parousia (P. Evdokimov, L’Orthodoxie, p. 9 (Parousia: the Greek term for the Second Coming)).»

«Η κόλαση δεν είναι τόσο ένας τόπος όπου ο Θεός φυλακίζει τους ανθρώπους, όσο ένας τόπος τον οποίο οι ίδιοι οι άνθρωποι, καταχρώμενοι την ελεύθερη θέλησή τους, διαλέγουν για να φυλακίσουν τον εαυτό τους. Ακόμη και στην κόλαση οι κολασμένοι δεν στερούνται της αγάπης του Θεού, αλλ’ αυτό που οι άγιοι βιώνουν ως χαρά, αυτοί το βιώνουν ως βάσανα, πράγμα που είναι αποτέλεσμα της δικής τους επιλογής. «Η αγάπη του Θεού θα είναι ένα ανυπόφορο βάσανο γι’ αυτούς που δεν την έχουν αποκτήσει μέσα τους».

Η κόλαση υπάρχει ως τελική δυνατότητα, αλλ’ αρκετοί Πατέρες πιστεύουν, παρ’ όλα αυτά, πως στο τέλος όλοι θα συμφιλιωθούν με τον Θεό. Είναι αιρετικό το να λέμε πως όλοι υποχρεούνται να σωθούν, επειδή μ’ αυτό αρνούμαστε την ελεύθερη βούληση που διαθέτει ο άνθρωπος. Είναι όμως θεμιτό να ελπίζουμε πώς όλοι ίσως σωθούν. Μέχρι να έρθει η Έσχατη Ημέρα, δεν πρέπει ν’ απελπιζόμαστε για τη σωτηρία κανενός, και επιβάλλεται να προσευχόμαστε και να επιθυμούμε τη συμφιλίωση των πάντων χωρίς εξαίρεση. Κανείς δεν πρέπει να διαφεύγει από τις πρεσβείες της αγάπης μας. «Τι εστιν καρδιά που καίει με αγάπη για ολόκληρη την κτίση, για τους ανθρώπους, τα πουλιά, τα θηρία, για τους δαίμονες, για όλα τα δημιουργήματα». Ο Γρηγόριος Νύσσης λέει πως είναι θεμιτό οι χριστιανοί να ελπίζουν ακόμη και για τη λύτρωση του διαβόλου.

Η Βίβλος καταλήγει σε μια φράση έντονης προσδοκίας: «Ναι έρχομαι ταχύ. Αμήν, ναι έρχου, Κύριε Ιησού» (Αποκαλ. 22, 20). Με το ίδιο πνεύμα έντονης ελπίδας οι πρώτοι χριστιανοί συνήθιζαν να προσεύχονται, «Η χάρις ελθέτω και ο κόσμος παρελθέτω». Από κάποια άποψη όμως οι πρώτοι χριστιανοί είχαν άδικο: φαντάζονταν πως το τέλος του κόσμου θα συνέβαινε σχεδόν αμέσως, ενώ στην πραγματικότητα έχουν περάσει δύο χιλιετίες και το τέλος δεν έχει έρθει ακόμη. Δεν ανήκει σε μάς να γνωρίζουμε τους χρόνους και τους καιρούς, και ίσως η παρούσα τάξη να διαρκέσει για πολύ περισσότερες χιλιετίες. Από κάποια όμως άλλη άποψη, η αρχαία Εκκλησία είχε δίκιο. Επειδή όποτε κι αν έρθει το τέλος, νωρίς ή αργά, είναι πάντοτε επικείμενο, πνευματικά βρίσκεται διαρκώς κοντά μας, κι όταν ακόμη δεν βρίσκεται χρονικά κοντά μας. Η ημέρα του Κυρίου θα έλθει «ως κλέπτης εν νυκτί» (Α’ Θεσσαλ. 5, 2), την ώρα που δεν την περιμένουμε. Συνεπώς οι χριστιανοί, όπως στους αποστολικούς χρόνους, έτσι και σήμερα πρέπει να είναι συνεχώς έτοιμοι, γεμάτοι αναμονή. Ένα από τα πιο ενθαρρυντικά σημεία ανανέωσης στη σύγχρονη Ορθοδοξία είναι η αναβίωση του ενδιαφέροντος για τη Δευτέρα Παρουσία και τη σημασία της. «Όταν κάποιος πάστορας, που βρισκόταν σ’ επίσκεψη στη Ρωσία, ρώτησε ποιο είναι το πιο καυτό πρόβλημα της Ρωσικής Εκκλησίας, ένας ιερέας του απάντησε χωρίς δισταγμό: η Δευτέρα Παρουσία»».

* Timothy Kallistos Ware / Κάλλιστος Ware,

The Orthodox Church,
Penguin (Non-Classics), 2nd ed., 1993 (1964),
«The last things» (p. 261, 262).
[English text/Αγγλικό κείμενο, PDF]
/
Η Ορθόδοξη Εκκλησία,

μεταφρ. Ροηλίδης Ιωσήφ, εκδ. Ακρίτας, 1998 (1964),
«Τα Έσχατα».

Bertrand Russell & the end of the 20th century /Ο Μπέρτραντ Ράσελ & το τέλος του 20ου αιώνα

THE FUTURE OF MANKIND

Before the end of the present century, unless something quite unforeseeable occurs, one of three possibilities will have been realised. These three are:

I. The end of human life, perhaps of all life on our planet.
II.    A reversion to barbarism after a catastrophic diminution of the population of the globe.
III.    A unification of the world under a single government, possessing a monopoly of all the major weapons of war.

I do not pretend to know which of these will happen, or even which is the most likely. What I do contend, without any hesitation, is that the kind of system to which we have been accustomed cannot possibly continue.

ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΟΤΗΤΑΣ

Πριν το τέλος του παρόντα αιώνα, εκτός αν προκύψει κάτι αρκετά απρόβλεπτο, μια από αυτές τις τρεις πιθανότητες θα πραγματοποιηθεί. Αυτές οι τρεις είναι:

Ι. Το τέλος της ανθρώπινης ζωής, πιθανώς κάθε ζωής στον πλανήτη μας.
ΙΙ. Επιστροφή στη βαρβαρότητα μετά από μια καταστροφικών διαστάσεων ελάττωση του πληθυσμού της γης.
ΙΙΙ. Ενοποίηση του κόσμου κάτω από μια ενιαία κυβέρνηση, η οποία θα κατέχει το μονοπώλιο όλων των ισχυρών πολεμικών όπλων.

Δεν υποκρίνομαι λέγοντας ότι γνωρίζω ποια από τις τρεις θα συμβεί, ή έστω ποια είναι η πιθανότερη. Αυτό που υποστηρίζω, με κάθε βεβαιότητα, είναι ότι το είδος του συστήματος με το οποίο είμαστε εξοικειωμένοι δεν μπορεί κατά πάσα πιθανότητα να συνεχιστεί.

* Bertrand Russell,
Unpopular Essays
[Αντιδημοφιλή Δοκίμια]
Routledge classics, Taylor & Francis, 1950/2009,
p./σ. 33.